Kowalstwo
jest działem technologii obejmującym procesy wytwarzania przedmiotów
ze stali, metali nieżelaznych i ich stopów za pomocą kucia. Do procesów
tych
należy:
- przygotowanie materiału do kucia, tj. cięcie, czyszczenie,
nagrzewanie
- kucie
- wykańczanie odkuwek, tj. dogniatanie, prostowanie,
przebijanie, okrawanie.
Kucie dzieli się na ręczne i mechaniczne (maszynowe). Kucie ręczne wykonuje się na kowadle za pomocą różnych
narzędzi, natomiast kucie maszynowe wykonuje
się na specjalnych maszynach kuźniczych.
Rozróżnia się następujące
metody kucia:
- swobodne,
- kształtowe,
- matrycowe.
Kucie ręczne odbywa
się zwykle na gorąco, po nagrzaniu materiału do odpowiedniej
temperatury w kotlinie kowalskiej. Narzędzia do kucia ręcznego
przedstawiono na rys. 7-1.
Podstawowymi operacjami kowalskimi są:
- przecinanie,
- przebijanie,
- wydłużanie,
- spęczanie,
- wyginanie,
- odsadzanie
- zgrzewanie.
Przecinanie odbywa
się na kowadle za pomocą przecinaków i podcinek. Przebijanie
otworów może się odbywać na kowadle lub dziurownicy. Wydłużanie materiału
wykonuje się młotkiem lub żłobnikiem na kowadle (rys. 7-1). Falistą
powierzchnię materiału powstałą
po przejściu żłobnika wygładza się gładzikiem.
Spęczanie polega na uderzaniu młotkiem w
materiał ustawiony pionowo na kowadle (rys. 7-3a, b), wskutek czego pręt
staje się krótszy i grubszy. Chcąc
spęczyć pręt w określonym miejscu, np. w środku lub na końcu, należy
go nagrzać w tym miejscu.
Wyginanie (gięcie) materiału
przedstawiono narys. 7-3c, d. Odsadzaniem nazywa się zmniejszenie
grubości materiału na jego końcu przez
wydłużenie odsadzonej części przy kuciu swobodnym. Odsadzanie
wykonuje się na kowadle za pomocą odsadzki.
Zgrzewanie polega
na łączeniu stali o małej zawartości węgla przez nagrzanie jej
do wysokiej temperatury (około 1200°C) i złączenie pod uderzeniami
młota (rys. 7-3e,f,g). Końce materiału ścina się ukośnie, nagrzewa,
starannie oczyszcza ze zgorzeliny i łączy pod odpowiednim naciskiem.
Kucie
kształtowe odbywa się z użyciem różnych podsadzek,
nadstawek, form itp. odpowiednich foremników.
|